Sinds 1 januari 2023 wordt de samenwerking binnen de strafrechtketen voor de informatievoorziening (IV)-opgave vormgegeven in het Duurzaam Digitaal Stelsel (DDS). Met het realiseren van het DDS wordt de digitalisering in de strafrechtketen structureel georganiseerd, bemenst en bekostigd. Het verbeteren van de informatie-uitwisseling tussen de ketenpartners in de strafrechtketen staat binnen het DDS centraal.
Met het Programma Digitalisering Strafrechtketen (PDSK, 2019-2022) zijn belangrijke stappen in de digitalisering van de strafrechtketen gezet. De informatie uitwisseling tussen de ketenpartners is de afgelopen jaren sterk verbeterd en het gezamenlijk werken aan de IV-opgaves van de strafrechtketen is versterkt.
Door de strafrechtketen stap voor stap te digitaliseren moet het Duurzaam Digitaal Stelsel (DDS) significant gaan bijdragen aan de maatschappelijke opgave van de strafrechtketen; zorgen voor tijdige, eerlijk en effectief recht.
Besturing
Binnen het DDS wordt een horizontale verbinding gemaakt tussen de ketenpartnerorganisaties om de digitaliseringsambities gezamenlijk vorm te geven en te realiseren.
Drie gremia vormen de sturingslijn binnen het DDS : het Bestuurlijk Ketenberaad (BKB), het Informatieberaad (IB) en het CIO-Beraad Strafrechtketen (CIOB-SRK). Deze gremia worden ondersteund door het Ketenbureau (KB), de Portfolioraad (PR) en de Architectuurraad (AR).
Prioriteiten
Hoe kunnen we vanuit de maatschappelijke opgave samen de digitaliseringsdoelen bereiken? De rode draad bij het besturen en samenwerken is op de inhoud gericht.
Voor de periode 2023 – 2027 heeft het BKB drie prioriteiten gesteld in de bijdrage aan tijdig, eerlijk en effectief recht. Digitalisering en ontwikkeling van de informatievoorziening is daar een van.
Op basis van deze prioritering zijn door het Informatie Beraad meerjarige digitaliseringsdoelen vastgesteld als kader voor de verdere digitalisering van de strafrechtketen.
Ketenjaarplan Strafrechtketen 2023
Met de start van het DDS (januari 2023) is afgesproken dat het CIO-beraad SRK jaarlijks een ketenjaarplan opstelt voor het DDS. Het ketenjaarplan is voor de bestuurders in de strafrechtketen een verbindend stuurinstrument, dat helpt bij de transitie in de besturing ‘van geld gestuurd naar inhoud gestuurd’ en bij de afweging tussen ‘ambities en realisme’.
In het Ketenjaarplan Strafrechtketen 2023 zijn de gezamenlijke ambities verwoord van de meest betrokken organisaties en gremia bij de informatievoorziening in de strafrechtketen. Het plan geeft een integraal beeld van deze ambities, maar beperkt zich daarbij tot de hoofdlijnen. De ketenpartners en diverse ketengremia stellen separaat hun eigen jaarplannen op, zo veel mogelijk in wisselwerking met het totstandkomingsproces dat voor het Ketenjaarplan is ingericht.
Samenwerkingsafspraken
De samenwerking bij digitalisering binnen de strafrechtketen kenmerkt zich door verbinding in een gedeeld eigenaarschap van de IV-opgave. Afspraken voor samenwerking, inrichting, besturing en uitvoering binnen het DDS zijn vastgelegd in de samenwerkingsafspraken. Met elkaar worden, werkende weg, deze afspraken verder vorm gegeven.
Ondersteuning en advies
Binnen en rondom het DDS zijn een aantal onderdelen ingericht die inhoudelijk en procesmatig ondersteuning en advies aan het stelsel geven
Keteninformatievoorziening (KIV) is verantwoordelijk voor de inrichting van de informatievoorziening op ketenniveau. Binnen het DDS verzorgt KIV het beheer en de doorontwikkeling van de ketenvoorzieningen.
Het Ketenbureau is nog in ontwikkeling en is organisatorisch ondergebracht bij de Directie Strafrechtketen (DSK).
De manager Ketenbureau vertegenwoordigt het Ketenbureau in het CIO-Beraad.
De Architectuurraad (AR) is een adviesraad binnen het DDS die primair adviseert aan het CIOB-SRK en op verzoek van en in samenspraak met het CIOB-SRK aan het IB adviseert.
In de AR treffen vertegenwoordigers van ketenpartijen elkaar en wordt samengewerkt aan de ketenarchitectuur, gericht op het verbeteren van de interoperabiliteit en het behalen van de ketendoelstellingen. De AR heeft een bredere scope dan alleen het DDS portfolio.
De adviezen en architectuurproducten van de AR beperken zich niet tot de IV/ICT, maar kunnen ook raken aan of gaan ook over juridische, organisatorische en procesmatige aspecten van de ketensamenwerking.
De Portfolioraad (PR) is een adviesraad binnen het DDS die primair adviseert aan het CIOB-SRK en op verzoek van en in samenspraak met CIOB-SRK aan het IB.
Portfoliomanagement geeft inzicht bij het maken van keuzes voor de inzet van mensen en middelen zodat deze optimaal bijdragen aan de realisatie van eerder vastgestelde ambities, prioriteiten en doelen. In de PR treffen vertegenwoordigers van ketenpartijen elkaar en wordt gewerkt aan het gezamenlijke ketenportfolio dat gericht is op het behalen van de door het IB vastgestelde digitaliseringsdoelen.
De Portfolioraad richt zich primair op de projecten en programma’s die onder sturing en coördinatie van het CIOB vallen.
Het Netwerk Datakwaliteit is een samenwerkingsverband van ketenpartners die continu samenwerken aan het oplossen van kwaliteitsissues met betrekking tot data. Het NDK stelt jaarlijks een jaarplan op met daarin de geprioriteerde issues. Hiermee draagt het NDK bij aan een versterking van de maatschappelijke, juridische en logistieke kwaliteit van de strafrechtpleging.
Binnen de strafrechtketen vereist de datakwaliteit continue aandacht en verbetering. Gegevens in systemen van ketenorganisaties kunnen onvolledig, inconsistent of onjuist zijn of niet tijdig worden aangeleverd. Daardoor bestaat de kans dat professionals in de strafrechtketen verkeerde beslissingen nemen met mogelijk verstrekkende gevolgen voor de samenleving en burgers.
Het Innovatieplatform (IP) gaat in gesprek met collega’s in de strafrechtketen en houdt werkbezoeken om ideeën aan te jagen en actief te helpen hier een experiment van te maken. In het platform werken ketenpartners aan het genereren en uitwerken van ideeën, beoordelen deze in een ‘Innovation Court’, voeren experimenten uit, richten pilots in en stellen business cases op. Afhankelijk van de uitkomst hiervan wordt de innovatie geïmplementeerd.
Het doel van innovatie binnen de SRK is om op snelle en gecontroleerde wijze te experimenteren met nieuwe technologieën en nieuwe werkwijzen die in potentie een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan de informatievoorziening binnen en digitalisering van de strafrechtketen.
Relaties
Het DDS functioneert in een biotoop van veel organisaties, verschillende departementen en sectoren en er zijn diverse samenwerkingsverbanden met andere gremia en (deel)ketens. Enkele voorbeelden zijn het Coördinerend Beraad Executie (CBE), DGS&B, het Landelijk Ketenberaad (LKB), het CIO stelsel Rijk, Open op Orde, CDO stelsel, de Vreemdelingenketen én grote programma’s als de implementatie van het nieuwe Wetboek van Strafvordering, etc.
Binnen de verdere inrichting van het DDS zal ook de relatie met de voornoemde partijen afgestemd en beschreven worden. Daarnaast is het van belang om aandacht te geven aan cultuur en gedrag; aspecten die belangrijk zijn om de samenwerking binnen het DDS te bevorderen.